EŞYA HUKUKU, GAYRİMENKUL HUKUKU

MÜDAHALENİN MEN’İ VE HAKSIZ YAPININ KALDIRILMASI DAVASI

Bir taşınmazın maliki veya hak sahibi, taşınmazından dilediği şekilde yararlanma ve taşınmazına yönelik haksız müdahalelere karşı korunma hakkına sahiptir.

Ancak uygulamada komşu taşınmaza taşan yapılar, sınır ihlalleri, başkasının arsasına yapılan yapılar, ortak alana gerçekleştirilen müdahaleler, izinsiz eklentiler veya taşınmazın kullanımını engelleyen fiiller nedeniyle çeşitli uyuşmazlıklar ortaya çıkabilmektedir.

Bu tür durumlarda müdahalenin sona erdirilmesi, haksız yapının kaldırılması, taşınmazın eski hâline getirilmesi ve somut olayın şartlarına göre uğranılan zararın tazmini gibi hukuki talepler gündeme gelebilir.

Müdahalenin Men’i Davası Nedir?

Müdahalenin men’i davası, kişinin taşınmaz üzerindeki mülkiyet veya diğer ayni hakkına yönelik haksız müdahalenin sona erdirilmesini sağlamak amacıyla açılan davadır.

Taşınmaz malikinin mülkiyet hakkına yönelik müdahalenin devam etmesi halinde, müdahalenin önlenmesi ve taşınmaz üzerindeki haksız kullanımın sona erdirilmesi talep edilebilir.

Müdahalenin niteliğine göre davada yalnızca müdahalenin sona erdirilmesi değil, müdahalenin sonucu ortaya çıkan yapının veya eklentinin kaldırılması da gündeme gelebilir.

Hangi Durumlarda Müdahalenin Men’i Davası Açılabilir?

Taşınmaza yönelik haksız müdahale farklı şekillerde ortaya çıkabilir.

Örneğin;

• Komşu taşınmazdan diğer taşınmaza taşan bir yapı yapılması,
• Taşınmaz sınırının ihlal edilmesi,
• Başkasına ait arsaya yapı yapılması,
• Taşınmazın bir bölümünün haksız şekilde kullanılması,
• Ortak alana hukuka aykırı şekilde müdahale edilmesi,
• Başkasının taşınmazına duvar, garaj, depo veya benzeri yapı yapılması,
• Taşınmazın kullanımını engelleyen fiillerde bulunulması,
• Taşınmaz üzerindeki mevcut bir hakkın kullanılmasının engellenmesi

gibi durumlarda somut olayın özelliklerine göre müdahalenin men’i talep edilebilir.

Haksız Yapı Nedir?

Haksız yapı, bir kişinin kendi taşınmazı üzerinde bulunmaması gereken bir yapı meydana getirmesi veya başkasının taşınmazına ya da hakkına müdahale edecek şekilde yapı veya eklenti yapması gibi durumlarda gündeme gelebilir.

Örneğin komşu parsele taşan bina bölümü, başkasının arsasına yapılan duvar veya yapı, taşınmaz sınırını aşan eklentiler ya da ortak alana yapılan izinsiz yapılar uyuşmazlık konusu olabilir.

Ancak bir yapının haksız yapı niteliğinde olup olmadığı yalnızca yapının mevcut durumuna bakılarak belirlenmez. Tapu kayıtları, kadastro paftası, mimari proje, yapı belgeleri, taşınmaz sınırları ve yapının hangi tarihte ve hangi koşullarda meydana getirildiği birlikte değerlendirilmelidir.

Haksız Yapının Kaldırılması Davası Nedir?

Taşınmaza veya mülkiyet hakkına yönelik müdahalenin bir yapı aracılığıyla gerçekleştirilmesi halinde, yapının kaldırılması veya eski hâle getirme talebi gündeme gelebilir.

Örneğin bir binanın komşu parsele taşan kısmı, başkasının arsasına yapılan yapı veya ortak alana yapılan hukuka aykırı bir eklenti bakımından yapının kaldırılması talep edilebilir.

Burada önemli olan, yapının gerçekten hukuka aykırı şekilde taşınmaza veya mülkiyet hakkına müdahale edip etmediğinin belirlenmesidir.

Başkasının Arsasına Yapı Yapılırsa Ne Olur?

Bir kişinin başkasına ait taşınmaz üzerinde yapı meydana getirmesi hâlinde, taşınmaz maliki ile yapıyı meydana getiren kişi arasında hukuki uyuşmazlık ortaya çıkabilir.

Bu durumda yapının niteliği, yapıyı yapan kişinin taşınmazla olan ilişkisi, iyi niyetli olup olmadığı, yapı ile taşınmaz arasındaki ilişki ve somut olayın diğer özellikleri değerlendirilmelidir.

Her durumda doğrudan yapının yıkılmasına karar verileceği söylenemez. Türk Medeni Kanunu’nda başkasının arazisinde yapılan yapılar bakımından özel düzenlemeler bulunduğundan, somut olayın bu hükümler çerçevesinde değerlendirilmesi gerekir.

Komşu Parsele Taşan Yapının Kaldırılması İstenebilir mi?

Bir yapının veya yapı bölümünün komşu parsele taşması hâlinde, taşan bölümün taşınmaz malikinin mülkiyet hakkına müdahale edip etmediği önem taşır.

Örneğin bina, balkon, temel, duvar, çatı veya benzeri bir yapı bölümünün kadastro sınırını aşması hâlinde sınırın ve müdahalenin teknik olarak belirlenmesi gerekir.

Bu tür uyuşmazlıklarda kadastro kayıtları, tapu kayıtları ve yerinde yapılacak keşif büyük önem taşır.

Gerekli görülmesi hâlinde harita veya kadastro konusunda uzman bilirkişiler aracılığıyla taşınmaz sınırları ile mevcut yapının konumu karşılaştırılabilir.

Müdahalenin Men’i ile Haksız Yapının Kaldırılması Aynı Şey midir?

Birbirleriyle bağlantılı olmakla birlikte aynı hukuki talep değildir.

Müdahalenin men’i, taşınmaza veya ayni hakka yönelik haksız müdahalenin sona erdirilmesini amaçlar.

Haksız yapının kaldırılması ise müdahalenin yapı veya eklenti şeklinde gerçekleştiği durumlarda, bu yapının kaldırılması ve gerektiğinde taşınmazın eski hâline getirilmesi sonucunu doğurabilecek bir taleptir.

Bu nedenle davanın içeriği, taşınmaza yapılan müdahalenin niteliğine göre belirlenmelidir.

Haksız Yapının Kaldırılması Her Durumda Mümkün müdür?

Haksız yapının varlığı tek başına her olayda aynı hukuki sonucun doğacağı anlamına gelmez.

Yapının hangi taşınmaz üzerinde bulunduğu, taşınmaz malikinin kim olduğu, yapıyı kimin yaptığı, yapının ne şekilde meydana getirildiği, yapıyı yapan kişinin iyi veya kötü niyetli olup olmadığı ve taraflar arasındaki diğer hukuki ilişkiler değerlendirilmelidir.

Bu nedenle yapının kaldırılması talebinin somut olay bakımından hangi hukuki düzenlemeye dayandığının doğru şekilde belirlenmesi gerekir.

Haksız Yapının Kaldırılması Yerine Başka Bir Talep İleri Sürülebilir mi?

Somut olayın özelliklerine göre yalnızca yapının kaldırılması değil, başka hukuki talepler de gündeme gelebilir.

Müdahalenin niteliğine göre;

• Müdahalenin önlenmesi,
• Yapının veya eklentinin kaldırılması,
• Taşınmazın eski hâline getirilmesi,
• Uğranılan zararın tazmini,
• Haksız kullanım söz konusuysa ecrimisil,
• Somut olayın özelliklerine göre diğer ayni veya şahsi talepler

ileri sürülebilir.

Hangi taleplerin birlikte ileri sürülebileceği ise uyuşmazlığın hukuki niteliğine göre değerlendirilmelidir.

Müdahalenin Men’i Davasında Keşif ve Bilirkişi İncelemesi Önemli midir?

Taşınmaza yönelik müdahalenin belirlenmesi çoğu zaman teknik inceleme gerektirir.

Özellikle komşu parsele taşan yapı, sınır ihlali, yapı veya duvarın taşınmaz üzerindeki konumu gibi uyuşmazlıklarda yalnızca tarafların beyanları yeterli olmayabilir.

Bu nedenle taşınmaz üzerinde keşif yapılması ve gerektiğinde harita, kadastro, inşaat veya ilgili teknik alanda uzman bilirkişilerden rapor alınması önem taşıyabilir.

Keşif sırasında tapu kayıtları, kadastro paftaları ve mevcut yapı birlikte değerlendirilerek müdahalenin kapsamı belirlenebilir.

Haksız Yapının Kaldırılması İçin Hangi Belgeler İncelenir?

Uyuşmazlığın niteliğine göre;

• Tapu kayıtları,
• Kadastro kayıtları,
• Kadastro paftaları,
• Mimari proje,
• Yapı ruhsatı,
• Yapı kullanma izin belgesi,
• İmar belgeleri,
• Fotoğraf ve video kayıtları,
• Keşif ve bilirkişi raporları,
• Taraflar arasındaki sözleşmeler,
• İhtarname ve yazışmalar,
• Önceki mahkeme kararları

incelenebilir.

Özellikle taşınmaz sınırına ilişkin uyuşmazlıklarda teknik belgelerin doğru şekilde değerlendirilmesi büyük önem taşır.

Müdahalenin Men’i ve Haksız Yapının Kaldırılması Davasında Tazminat İstenebilir mi?

Müdahale nedeniyle ayrıca bir zarar meydana gelmişse, somut olayın şartlarına göre tazminat talebi de gündeme gelebilir.

Ancak müdahalenin varlığı ile tazminat sorumluluğu aynı hukuki değerlendirme değildir.

Zararın gerçekten meydana gelip gelmediği, zararın miktarı, müdahale ile zarar arasındaki bağlantı ve sorumluluğun hukuki dayanağı ayrıca incelenmelidir.

Bu nedenle dava açılırken yalnızca müdahalenin sona erdirilmesi değil, varsa maddi zararların da ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Müdahalenin Men’i ve Haksız Yapının Kaldırılması Davalarında Avukat Desteği Neden Önemlidir?

Taşınmaz uyuşmazlıklarında yapılacak küçük bir sınır veya yapı tespitinin dahi mülkiyet hakkı bakımından önemli sonuçları olabilir. Bu nedenle tapu ve kadastro kayıtlarının, taşınmaz sınırlarının, yapıların konumunun ve tarafların hukuki durumunun birlikte değerlendirilmesi gerekir.

Özellikle müdahalenin men’i ile haksız yapının kaldırılması taleplerinin birbirinden ayrılması, gerekli delillerin toplanması ve teknik incelemenin doğru şekilde yapılması dava sürecinin sağlıklı yürütülmesi açısından önemlidir.

Müdahalenin men’i, haksız yapının kaldırılması ve taşınmaza yönelik haksız müdahalelerden doğan uyuşmazlıklar, Avukat Hüseyin Emre TUZCU’nun uzmanlık alanlarından biridir. Bu kapsamda tapu ve kadastro kayıtları, teknik belgeler ve taşınmazın mevcut durumu birlikte değerlendirilerek müvekkiller için uygun hukuki süreç takip edilmektedir.

Hukuki Destek Alabilirsiniz

TUZCU HUKUK & DANIŞMANLIK olarak müdahalenin men’i, haksız yapıların kaldırılması, taşınmaza yönelik müdahalelerin önlenmesi, eski hâle getirme ve müdahaleden kaynaklanan tazminat talepleri başta olmak üzere taşınmaz ve gayrimenkul hukukundan kaynaklanan uyuşmazlıklarda hukuki süreç takip edilmektedir.

Başta Konya ve Ankara olmak üzere İzmir ve İstanbul illerinde de birçok dava takibi yapılmakta; farklı şehirlerde bulunan müvekkiller için de hukuki süreçler takip edilebilmektedir.

TUZCU HUKUK & DANIŞMANLIK ile 0505 942 23 77 telefon numarası veya sitemizde bulunan WhatsApp kanalı üzerinden büromuzla iletişime geçerek müdahalenin men’i, haksız yapının kaldırılması ve taşınmaz uyuşmazlıkları hakkında hukuki destek alabilirsiniz.